Afspraken in de bijstand bestaan niet!

Bijgewerkt: vr 19 maart 2021 - 20:50 uur

> Start
> In je hemd staan in de bijstand
> De wet

Eén van de grootste misverstanden - en misschien wel misleidingen - bij de uitvoering van de Participatiewet, is dat er afspraken zouden kunnen worden gemaakt tussen de gemeente en de bijstandsgerechtigde. Laat er echter geen twijfel over bestaan: afspraken in de bijstand bestaan niet! Wel: opgelegde taken.

Een afspraak ontstaat tussen partijen en ziet op een onderling akkoord. Alle partijen stemmen ermee in. Er is in feite sprake van een overeenkomst.

Zoek en vind niet in de Participatiewet

Als je in de Participatiewet zoekt op 'afspraak', 'afspraken', 'overeenkomst' of 'overeenkomen' vind je niets dat ook maar enigszins lijkt op een onderling akkoord tussen de bijstandsgerechtigde en de gemeente.

Dat is ook volkomen terecht omdat in de bijstand afspraken tussen de belanghebbende en de gemeente simpelweg niet bestaan.

Mocht er door de gemeente toch worden gesproken over afspraken - en helaas gebeurt dat heel vaak - dan is er in feite geen sprake van afspraken, maar gaat het om opgelegde taken.

Opgelegde taken

Eigenlijk niet verrassend, vinden we in de Participatiewet in plaats van 'afspraken' wel het woord 'taken' in relatie tot de bijstandsgerechtigde.

Het gaat hier om aan de bijstandsgerechtigde opgelegde taken. Zie in het bijzonder artikel 10 eerste lid.

Lees het goed hè? Er staat niet dat de taken met de bijstandsgerechtigde worden afgesproken, geen afspraken dus, maar opgelegd!

Tekenen plan van aanpak slaat nergens op!

Wat heel veel gebeurt, volstrekt onrechtmatig is en in elk geval totaal overbodig, is het laten tekenen voor gemaakte afspraken, bijvoorbeeld vastgelegd in 'plan van aanpak' of in een ander document van gelijke strekking.

Nogmaals: afspraken in de bijstand bestaan niet. Je kunt er dus ook niet voor tekenen! De vraag van de gemeente aan de bijstandsgerechtigde om te tekenen voor afspraken, is misleidend!

Elke doortastende bestuursrechter zal de gemeente vragen:

Waar staan wij hiermee juridisch?

Elke gemeente zal hierop moeten antwoorden:

Ondertekenen door de belanghebbende is niet nodig. Als deze het wel doet, is dat een soort van mooi meegenomen. Maar meer ook niet.

Het betekent dan ook dat het voor jou als bijstandsgerechtigde ook niets uitmaakt of je nu wel of niet tekent. Als je wel tekent, kan het geen kwaad, maar als je niet tekent ook niet.

Met niet tekenen kun je in elk geval wel alvast uitdrukking geven aan dat je het er niet mee eens bent. Juridisch heeft dat echter geen enkele waarde. Daarvoor staan de rechtsmiddelen bezwaar en beroep open.

BESLUIT IS VEREIST!
Opgelegde taken kunnen namelijk alleen maar bindend zijn als deze in een voor bezwaar vatbaar besluit worden vastgelegd. Dat is dan meteen de rechtsbescherming voor de belanghebbende.

"Gij zult gehoorzamen", maar don't worry, be happy!

In wezen komt het er dus op neer dat de gemeente bepaalt!

"Edelachtbare, belanghebbende heeft gewoon te doen wat wij als gemeente bepalen en noodzakelijk achten!"

Ho, stop! Dat is iets te snel door de bocht!

In de kern is dat waar, maar het recht vereist bij het aanbieden van een voorziening door de gemeente:

Wel is vereist dat het bijstandverlenend orgaan maatwerk levert en de voorziening het resultaat is van een zorgvuldige, op de persoon toegesneden afweging. Het bijstandverlenend orgaan dient voorts aan de betrokkene kenbaar te maken waaruit de voorziening concreet bestaat, waarom deze voorziening, gelet op de individuele feiten en omstandigheden, is aangewezen en welk tijdpad wordt gevolgd.

Als de gemeente niet aan dit vereiste voldoet, kan de belanghebbende succesvol in verzet gaan via een bezwaar tegen het besluit, of als dat niet helpt, via een beroep tegen de beslissing op het bezwaar bij de rechtbank.